Phassa – The Nature of Contact and Attention to the Object

Today, the topic I want to explain is a mental aggregate called Phassa (Contact). The nature of this Phassa is quite profound and subtle. For us ordinary people, it is quite difficult to understand Phassa. This is because we mistakenly think of Phassa simply as the eye contacting a visible form or the ear contacting a sound, just as simple contact. In reality, Phassa is not like that.

The True Nature of Phassa

ဖဿ (Phassa) ဆိုတာ ဝိညာဏ်ပေါ်လာတဲ့အခါ ပေါ်လာတဲ့ နာမ်တရားတစ်ပါး ဖြစ်ပါတယ်။ မျက်စိနဲ့အဆင်းနဲ့ တိုက်တဲ့အခါ မြင်သိစိတ် (စက္ခုဝိညာဏ်) ပေါ်ပါတယ်။ နားနဲ့အသံ တိုက်တဲ့အခါ ကြားသိစိတ် (သောတဝိညာဏ်) ပေါ်ပါတယ်။ ဒါပေမယ့် ဒီ ဝိညာဏ်တွေက အာရုံကို သိကာမျှ အမှုအရာပဲ ဖြစ်ပါတယ်။ အပြင်ကအာရုံတွေကို အတွင်းကို ယူပေးလိုက်တာပဲ ဖြစ်ပါတယ်။ အာရုံအဖြစ် ပြောင်းလဲပေးလိုက်တာပါ။ မိုက်ခရိုဖုန်း (Mike) က အသံကို လျှပ်စစ်ဓာတ်အဖြစ် ပြောင်းပေးသလို၊ ဝိညာဏ်က အပြင်က ရုပ်သံ နံ့ရသာ ထိအာရုံတွေကို စိတ်ထဲမှာ အာရုံအဖြစ် ပြောင်းပေးလိုက်တာပါ။

When it becomes an object, the nature of the mind touching and attending to that object in the Mind (Mano) is Phassa. As explained in the Visuddhimagga, the meeting and touching of three things—Eye, Form, and Seeing Consciousness—is Phassa. But this touching is not just superficial seeing. It is a touching that deeply encounters the taste or essence of the object.

The Example of Ledi Sayadaw

လယ်တီဆရာတော်ဘုရားကြီးက ဒီ ဖဿရဲ့ သဘောသဘာဝကို အရမ်းကောင်းတဲ့ ဥပမာတစ်ခုနဲ့ ရှင်းပြထားပါတယ်။ ကြံချောင်းကို ကြိတ်စက်နဲ့ ကြိတ်ချေတဲ့အခါ ကြံရည်ထွက်လာသလို၊ အာရုံ၏အရသာကို ဖဿက ဖိနှိပ်ကြိတ်ဝါးပြီး ဆွဲထုတ်လိုက်တာ (Extract) ဖြစ်ပါတယ်။ ကြံရည်မထွက်မချင်း ကျွန်တော်တို့ လျှာနဲ့ ကြံကို သွားလျှက်ကြည့်လိုက်ရင် ဘာအရသာမှ မရှိပါဘူး။ ကြံရည်ထွက်မှ အရသာရှိလာတာပါ။ အဲဒီလိုပဲ ဖဿက အာရုံထဲက ရသဓာတ်ကို ညှစ်ထုတ်လိုက်တာ၊ ဆွဲထုတ်လိုက်တာပါ။ အဲဒီ ရသဓာတ်ထွက်မှ ဝေဒနာက ခံစားလို့ရတာ ဖြစ်ပါတယ်။ ဒါကြောင့် ဖဿပစ္စယာ ဝေဒနာ လို့ ဒေသနာတော်မှာ ဆိုထားတာပါ။

The Importance of Phassa and the Role of Wisdom

ဒီ ဖဿနေရာမှာ ပညာဝင်ဖို့ အရေးကြီးပါတယ်။ ဘာကြောင့်လဲဆိုတော့ ကျွန်တော်တို့ လောကမှာ သညာက လွှမ်းမိုးနေတဲ့အတွက် ပညာမရှိတဲ့လူတွေက သညာပေးတဲ့အတိုင်းပဲ နှလုံးသွင်းမိကြပါတယ်။ ဥပမာ ဘီလူးမသည် နတ်သမီးယောင်ဆောင်ပြီး လူသားကို စားဖို့ ကြိုးစားတယ်လို့ ဆိုပါစို့။ မျက်စိနဲ့မြင်ရင်တော့ နတ်သမီးပဲ မြင်မှာပါ။ သညာကလည်း နတ်သမီးအဖြစ်ပဲ မှတ်ပေးမှာပါ။ ပညာမရှိတဲ့လူက သညာလွှမ်းမိုးနေတော့ မနောမှာ ဖဿက နတ်သမီးအနေနဲ့ သွားတွေ့တာပါ။ နတ်သမီးအနေနဲ့ တွေ့တော့ ဝေဒနာက လှလေခြင်းဆိုပြီး ဝမ်းသာတာပါ။ အဲဒီတော့ စေတနာက လောဘကို စေ့ဆော်တော့ လောဘက အလွန်ချစ်ကြိုက်ပြီးတော့ ဘီလူးမစာ ဖြစ်သွားရတာပါ။

ပညာရှိတဲ့လူကျတော့ မျက်စိက နတ်သမီးပဲ မြင်ပေမယ့် ပညာက လုပ်ပြီးသွားပါပြီ။ အရိပ်မထွက်တာကို သတိထားမိလို့ “ ဟာ… ဒါ ဘီလူးမပဲ” လို့ သိသွားပါတယ်။ ပညာနဲ့ နှလုံးသွင်းလိုက်တဲ့အခါ မနောမှာ ဖဿက ဘီလူးမအနေနဲ့ သွားတွေ့တာပါ။ ဘီလူးမအနေနဲ့ တွေ့တော့ ဝေဒနာက မကောင်းတော့ဘူး၊ မသာမယာဖြစ်လာတယ်။ အဲဒီတော့ စေတနာက “ ပြေး ပြေး ပြေး” ဆိုပြီး တိုက်တွန်းတော့ ဉာဏ်က စေ့ဆော်၊ ဝီရိယနဲ့ အားထုတ်တော့ လွတ်သွားတာပါ။

Worldly View and Dhamma View

If we follow the Dhamma View behind the Worldly View, we can live peacefully and happily in life. If we cannot follow the Dhamma View behind the Worldly View, we will continue to encounter problems in life. Seeing with the eye is the Worldly View. Hearing with the ear is the Worldly View. We live among sons, daughters, wives, husbands. But at this place of Phassa, we need to meet with Wisdom and the Dhamma View. Only then can we practice with right Volition in this life.

The Manipulative Nature of Phassa

ဖဿက ချယ်လှယ်နေတဲ့ သဘောရှိပါတယ်။ ဥပမာ ငရုတ်သီးဆိုပါစို့။ လျှာပေါ်မှာတော့ စပ်တာကြီးပဲ ခံစားရမှာပါ။ ဒါပေမယ့် ကြိုက်တဲ့လူက ဖဿက ကောင်းတဲ့ Dimension နဲ့ တွေ့တာ၊ မကြိုက်တဲ့လူက မကောင်းတဲ့ Dimension နဲ့ ဖဿက သွားကွာတာပါ။ ငါးပိရည်လို့ ဆိုပါစို့။ ကျွန်တော်တို့က ငါးပိရည်ကို မွှေးနေကြတာပါ။ အနောက်နိုင်ငံက လူကတော့ ပုပ်စော်ကြီး နံတာပဲ ထင်ပါတယ်။ အနံ့ကတော့ နှာခေါင်းက အတူတူပဲ ရနေတာပါ။ လျှာလည်း ချိုချဉ်ငံစပ်ဖန်ခါးပဲ ခံစားရတာပါ။ ဒါပေမယ့် ဖဿက မနောမှာ သွားမတူတာပါ။ ကျွန်တော်တို့ ချယ်လှယ်နေတာ ဒီ ဖဿက ဖြစ်တာပါ။

Distinguishing Phassa, Vedana, and Vinyana

The sensitive matter called the Sense Door (Dvara) is capable only of receiving forms, etc. In these (6) Doors, regarding the (6) objects that strike, the act of merely knowing is Mind, is Consciousness (Vinyana). It is no more than merely knowing. When the Consciousness of knowing arises, the element of Phassa, which presses and crushes the taste of the object, arises together with the knowing. Due to the power of Phassa, Feeling (Vedana) which feels the taste of the object arises.

For example, the sugarcane is like the Object, and the sugarcane juice is like Consciousness. The crushing machine that crushes the cane to extract juice is like Phassa. The sugarcane juice (result) is like the taste of the object, and the act of consuming/enjoying it is like Feeling. One must contemplate to distinguish them in this way.

Phassa and Dependent Origination

The Five Aggregates and Mind-Matter that arise in seeing, hearing, smelling, tasting, touching, and thinking are the Round of Results (Vipaka Vatta). Mistakenly knowing them as Person or Being is Ignorance (Avijja); liking them is Craving (Tanha); clinging to them is Clinging (Upadana). Ignorance, Craving, and Clinging are the Round of Defilements (Kilesa Vatta). Due to Clinging, exerting effort through Physical, Verbal, and Mental Actions (Formations) and creating Wholesome and Unwholesome Karma is the Round of Karma (Kamma Vatta).

Because Defilements of Ignorance, Craving, and Clinging enter upon the Round of Results (seeing, hearing, smelling, tasting, touching, thinking), the Round of Karma arises, and Samsara continues to revolve. If the Round of Defilements ceases, the Round of Karma ceases, and Samsara stops. Only when Wisdom enters at the place of Phassa can this Round of Defilements be extinguished.

Phassa and Vipassana Practice

ကျွန်တော်တို့ ဖဿနေရာမှာ ပညာနဲ့ ယှဉ်တွဲတဲ့ ဖဿ ဖြစ်ရမယ်။ အဲဒါ ဒီအဖြေက ထွက်တာပါ။ အဲလို တွေ့လိုက်မှ ဘဝထဲမှာ ကျွန်တော်တို့ ကျင့်သုံးတတ်သွားတာပါ။ လောကအမြင်၊ ဓမ္မအမြင်၊ ဘဝအမြင် ဆိုတာ မျက်စိနဲ့ မြင်တာက လောကအမြင်ပါ။ နားနဲ့ ကြားတာက လောကအမြင်ပါ။ ဒါပေမယ့် ဒီ ဖဿနေရာမှာ ပညာနဲ့ ဓမ္မအမြင်နဲ့ ကျွန်တော်တို့ တွေ့ဖို့ လိုပါတယ်။ အဲဒီကျမှ ဒီ ဘဝထဲမှာ စေတနာနဲ့ ကျင့်သုံးနိုင်မှာပါ။

Conclusion

Phassa is a mental phenomenon that extracts the taste of the object and prepares it so that Feeling can feel it. Only when Wisdom enters at the place of Phassa can we prevent Defilements from arising. Only if we can follow the Dhamma View behind the Worldly View can we live peacefully and happily in life. Therefore, it is important to understand Phassa and to establish Mindfulness and Wisdom at the place of Phassa. Let us gradually attend to the nature of Phassa correctly.

Sadhu, Sadhu, Sadhu.

Dr. Soe Lwin (Mandalay)